Stan sprawy w pigułce
Do niedzieli 18 października 2026 r. każdy zainteresowany może przekazać Sejmowi opinię o obywatelskim projekcie nowelizacji Prawa łowieckiego. Projekt przygotował komitet inicjatywy „UWAGA! Polowanie. Zmieńmy prawo łowieckie. Na dobre”, a pod inicjatywą podpisało się ponad 200 tys. osób.[4] Sejmowe konsultacje rozpoczęły się w połowie września.[1]
- Projekt
- Obywatelski projekt ustawy o zmianie ustawy – Prawo łowieckie oraz niektórych innych ustaw
- Sygnatura
- RPW/29629/2026
- Termin opinii
- do 18 października 2026 r. (niedziela)
- Forma
- ankieta na stronie Sejmu: 12 pytań, logowanie jedną z czterech metod
- Zainteresowanie
- ponad 23 tys. ankiet według „Rzeczpospolitej” (stan na 13 października) — najwięcej w historii sejmowych konsultacji[4]
Rekordowa liczba ankiet nie wzięła się znikąd: obie strony sporu mobilizują swoich zwolenników, a zarówno organizacje prozwierzęce, jak i Polski Związek Łowiecki publikują własne instrukcje.[4] Dlatego tym bardziej warto, by w sejmowym zestawieniu znalazły się też głosy ludzi, których zmiany dotkną na co dzień: rolników, leśników, mieszkańców wsi i samorządowców.
Co zmienia projekt i o co warto zapytać
Pakiet zmian jest szeroki. Zestawiamy najważniejsze propozycje z pytaniem, na które — naszym zdaniem — projekt nie daje dziś odpowiedzi.[2][5]
| Proponowana zmiana | Pytanie bez odpowiedzi | Kogo dotyczy |
|---|---|---|
| Strefa 700 m zamiast 150 m od budynków i miejsc zebrań publicznych | Co z uprawami i posesjami przy rozproszonej zabudowie, skoro duże obszary wypadną z polowań? | Rolnicy, mieszkańcy wsi, gminy |
| Zakaz polowań nocnych, noktowizji i termowizji; ograniczenia naganki | Jak redukować dziki, które żerują głównie nocą, i jak prowadzić odstrzały sanitarne w razie ASF? | Rolnicy, koła łowieckie, służby weterynaryjne |
| Możliwość wyłączania gruntów z obwodów łowieckich | Kto odpowiada za zwierzynę i szkody na gruntach sąsiadujących z „dziurą” w obwodzie? | Rolnicy, leśnicy, dzierżawcy obwodów |
| Zakaz polowań komercyjnych, także dla gości z zagranicy | Skąd koła wezmą środki na gospodarkę łowiecką i wypłatę odszkodowań? | Koła łowieckie, rolnicy, lokalne firmy |
| Uzgadnianie granic obwodów i planów łowieckich z RDOŚ; nowe rejestry i sprawozdania | Czy ok. 5 tys. obwodów i 16 dyrekcji zdążą z procedurami, skoro projekt nie wskazuje terminów? | Koła łowieckie, administracja, rolnicy |
| Nowe obowiązki myśliwych: okresowe badania lekarskie i psychologiczne oraz dodatkowa sprawozdawczość | Czy te pomysły nie powinny trafić do osobnej, precyzyjnej nowelizacji, zamiast do pakietu ograniczającego narzędzia gospodarki łowieckiej? | Myśliwi, koła łowieckie |
Dlaczego ten projekt warto odrzucić w obecnym kształcie
Nie chodzi o obronę status quo. Bezpieczeństwo przy zabudowie, jawność i kontrola zdrowia osób z bronią to tematy, o których trzeba rozmawiać. Problem polega na tym, że projekt łączy je z zakazami, które mogą osłabić całe zarządzanie populacjami zwierząt — i robi to bez rzetelnej oceny skutków.
1. Strefa 700 m: kilkadziesiąt razy więcej hektarów wokół jednego domu
Zmiana z 150 na 700 metrów brzmi niewinnie, ale odległość liczy się promieniem. Wokół jednego budynku strefa 150 m obejmuje ok. 7 ha, a strefa 700 m — ok. 154 ha, czyli około 22 razy więcej.[6] Na wsi z rozproszoną zabudową takie koła nakładają się na siebie.
Polski Związek Łowiecki szacuje, że po wprowadzeniu zakazu polowania byłyby niemożliwe na ok. 75 proc. terytorium kraju.[4] To szacunek strony zainteresowanej i wymaga niezależnej weryfikacji — ale właśnie dlatego projektodawcy powinni pokazać własne mapy i wyliczenia dla gmin oraz powiatów. W ocenie skutków ich nie ma.[5]
2. Noc, optyka i bezpieczeństwo
Dziki żerują na uprawach głównie w nocy, a noktowizja i naganka należą do podstawowych metod ich redukcji — przypominają izby rolnicze.[5] Zdaniem PZŁ zakaz urządzeń optycznych może przynieść skutek odwrotny do zamierzonego, bo pomagają one rozpoznać zwierzę i sprawdzić, czy na przedpolu strzału nie ma osób postronnych.[4] Przy zagrożeniu ASF potrzebne są narzędzia elastyczne, a nie katalog sztywnych zakazów — o tym piszemy szerzej w naszej analizie projektu „Uwaga! Polowanie”.
3. Rachunek bez płatnika
Za szkody łowieckie na terenach dzierżawionych obwodów odpowiadają dziś koła łowieckie. Projekt ogranicza ich źródła dochodu (m.in. polowania komercyjne), a jednocześnie nie przedstawia analizy, jak wpłynie to na zdolność wypłacania odszkodowań. Krajowa Rada Izb Rolniczych ostrzega, że bez alternatywnego mechanizmu zniszczone plony mogą pozostać bez rekompensaty.[5] Zwierzę nie przestaje żerować dlatego, że zmienił się przepis — zmienia się tylko to, kto zapłaci.
4. Przepisy przejściowe i ryzyko luki prawnej
Według KRIR wieloletnie plany łowieckie traciłyby moc najpóźniej po 24 miesiącach, a obwody zachowałyby status nie dłużej niż 36 miesięcy. Jeśli procedury uzgodnień z 16 regionalnymi dyrekcjami ochrony środowiska nie zostałyby zakończone, mogłaby powstać luka: brak planów oznacza brak podstaw do odstrzałów, a więc rosnące szkody.[5] Krajowa Rada Izb Rolniczych wprost wnosi o odrzucenie projektu w proponowanym kształcie.
Jak wziąć udział: 5 kroków
- Otwórz kartę projektu. Wejdź na stronę projektu RPW/29629/2026 w Sejmie lub wpisz adres opiniowanie.sejm.gov.pl/RPW-29629-2026.[3]
- Przeczytaj projekt. Pełny tekst jest na karcie projektu; opinie najlepiej odnosić do konkretnych przepisów.
- Kliknij „Ankieta”. Link znajdziesz w metryczce projektu.
- Zaloguj się. Wystarczy jedna metoda: aplikacja mObywatel (kod QR), bankowość elektroniczna, e-dowód (telefon z NFC i aplikacja eDO App, numer CAN i PIN) albo profil zaufany.[2]
- Wypełnij 12 pytań i wyślij. Pola „Uzasadnienie” i komentarz służą do własnych słów — to tam liczą się przykłady z Twojej okolicy.
Nie zostawiaj tego na ostatnią chwilę: ankieta zamyka się 18 października 2026 r.
Jak odpowiedzieć na 12 pytań
Poniżej stanowisko redakcji Fundacji Natura. Odpowiedz zgodnie z własnym przekonaniem — to Twoja opinia. W pytaniach 1–4 skala to 1–5 (1 = zdecydowanie się nie zgadzam, 5 = zdecydowanie się zgadzam), w pytaniach 6–12 odpowiadasz „Tak”, „Nie” lub pomijasz, z możliwością uzasadnienia.[2]
| Nr | Pytanie | Odpowiedź | Dlaczego |
|---|---|---|---|
| 1 | Kogo Pani/Pan reprezentuje? | Siebie | Albo organizację lub podmiot, jeśli piszesz w ich imieniu. |
| 2 | Czy przyjęcie tej ustawy jest potrzebne? | 1 | Kontrola i bezpieczeństwo są potrzebne, ale nie w tym pakiecie. |
| 3 | Czy akceptuje Pani/Pan rozwiązania zawarte w projekcie? | 1 | Strefa 700 m, zakaz polowań nocnych i wyłączanie gruntów budzą poważne zastrzeżenia. |
| 4 | Czy regulacje dotyczą Pani/Pana bezpośrednio? | wg prawdy | 5, jeśli jesteś rolnikiem, leśnikiem, mieszkańcem wsi, dzierżawcą gruntów lub myśliwym. |
| 5 | Komentarz do całości projektu | własne słowa | Podaj 2–3 konkrety: szkody w uprawach, odległości zabudowy, nocne żerowanie dzików, odszkodowania. |
| 6 | Czy problem można rozwiązać inaczej niż projektowaną ustawą? | Tak | Punktowe nowelizacje zamiast jednego pakietu zakazów. |
| 7–10 | Czy zgadza się Pani/Pan z oceną skutków: społecznych, gospodarczych, finansowych, prawnych? | Nie | Brak rzetelnej analizy skutków i wskazania płatnika szkód. |
| 11 | Czy dostrzega Pani/Pan inne skutki niż wskazane? | Tak | Szkody w uprawach, ASF, odszkodowania, luka w planach łowieckich. |
| 12 | Czy ustawa wpłynie na inne podmioty niż wskazane? | Tak | Rolnicy, leśnicy, samorządy, koła łowieckie, służby weterynaryjne. |
Po pytaniu 12 nie musisz komentować poszczególnych paragrafów — możesz kliknąć „Wyślij”.[2] Pisz własnymi słowami i z przykładami z okolicy: według PZŁ takie opinie mają największą wagę.[1]